Sık Sorulan Sorular

İş kazaları, meslek hastalıkları ve iş gücü kayıplarının önlenmesi, yalnızca ekipman ve eğitimle değil; sistematik bir tehlike ve risk değerlendirme süreciyle mümkündür.
ISO 45001:2018 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi, tehlikeleri tanımlamayı ve riskleri yönetmeyi temel alan uluslararası bir standarttır.

Tehlike ve Risk Nedir?

• Tehlike: İşyerinde çalışanlara zarar verebilecek potansiyel kaynak (örneğin: açıkta kablo, kimyasal madde, yüksekte çalışma)

• Risk: Bu tehlikenin gerçekleşme olasılığı ile etkisinin birleşimidir.
  → Örnek: Forklift yolunun yaya geçişiyle çakışması → yüksek risk

ISO 45001’e Göre Tehlike ve Risk Değerlendirmesi Zorunlu mu?

Evet. Standardın 6.1.2 maddesi gereği; kuruluşlar tüm faaliyetleri için tehlikeleri tanımlamalı, bunlarla ilişkili riskleri değerlendirip kontrol altına almalıdır.

Ayrıca yeni prosesler, makineler, ürünler, organizasyon değişiklikleri ya da kazalar sonrası tekrarlayan değerlendirmeler yapılmalıdır.

Tehlike ve Risk Değerlendirmesi Nasıl Yapılır? (Adım Adım)

1. Faaliyet ve Proseslerin Listelenmesi

• Ofis, üretim alanı, depo, sevkiyat, bakım vb. tüm bölümler göz önünde bulundurulmalı

2. Tehlikelerin Belirlenmesi

• Fiziksel (kayma, düşme, gürültü)

• Kimyasal (solunabilir toz, yanıcı maddeler)

• Biyolojik (mikroorganizmalar, bulaşıcı hastalıklar)

• Ergonomik (tekrarlayan hareket, uygun olmayan pozisyon)

• Psikososyal (stres, mobbing, aşırı iş yükü)

3. Riskin Belirlenmesi ve Değerlendirilmesi

• Genellikle aşağıdaki formül kullanılır:
  Risk Skoru = Olasılık x Etki

Örnek:

• Olasılık: 4 (yüksek)

• Etki: 5 (çok ciddi yaralanma)
  → Risk Skoru: 20 → kabul edilemez risk

4. Risklerin Sınıflandırılması

• Kabul edilemez

• Kabul edilebilir ama kontrol edilmesi gereken

• Düşük risk

5. Kontrol Önlemlerinin Belirlenmesi

Kontrol Hiyerarşisi:

1. Tehlikeyi ortadan kaldır

2. Yerine daha az tehlikeli süreç/ürün kullan

3. Mühendislik kontrolleri (havalandırma, koruma bariyeri)

4. İdari kontroller (iş talimatları, eğitimler)

5. Kişisel koruyucu donanım (KKD)

6. Düzenli Gözden Geçirme ve Güncelleme

• Her kaza, ramak kala olay, revizyon, denetim sonrası tablo güncellenmelidir.

Hangi Formatlarda Yapılmalı?

• Risk Değerlendirme Formu (Tehlike – Olasılık – Etki – Mevcut Önlem – Alınacak Önlem)

• İSG Risk Değerlendirme Tablosu (Excel, yazılım, matris vb.)

• Tehlike Kayıt Listeleri ve Görsel Raporlar (yerinde çekim destekli)

YYS Danışmanlık ile Güvenliğinizi Sistematik Hale Getirin

YYS olarak ISO 45001 kapsamında:

• Tüm saha ve ofis süreçlerinizi analiz ediyor,

• Detaylı tehlike-risk envanterleri oluşturuyor,

• Eğitim ve iç denetimlerle etkinlik ölçümü yapıyoruz.

Unutmayın: Risk değerlendirmesi yapılmayan her iş, potansiyel bir kazadır.